imprimer cette page
  Witold Gombrowicz - Polska wersja   Biografia   Biografia, rok po roku   Europa (1963-1969)
 
We Francji : Royaumont i Vence (1964-1969) 

1967


Wstąpiliśmy wczoraj z Ritą w rok 1967. We dwoje, bez szampana, przyglądając się z okna ciszy, pustce, naszego pięknego placu du Grand-Jardin, z dachami spiętrzonymi starego Vence, z wieżą katedry, ze skalistymi ścianami gór w głębi, które księżyc zalewał mistycznym światłem.
Dziennik, 1967


JPG - 12.7 kb
Gombrowicz i Miłosz w Vence. Po środku, Jarema i Miłosz robią grymasy. Gombrowicz, Jarema z fajką, Miłosz i młody tłumacz angielski Alstair Hamilton.


W styczniu pogłębia się astma. Pierwsza kuracja tlenem.

Czesław Miłosz spędza miesiąc w Vence. Między dwoma pisarzami emigracyjnymi rodzi się wielka przyjaźń.


JPG - 11.1 kb
Gombrowicz za swoim biurkiem. Foto: Bohdan Paczowski.


Podziwiałem go. W jego towarzystwie wkraczało się do gmachu o architekturze przejrzystej i precyzyjnej. Zwalczając sztywną, zastaną Formę, stworzył sam siebie, był dziełem, które sam zbudował. W tym różnił się od tak wielu literatów, którzy wierzą, że ich dzieła odkupią ich własne niekonsekwencje i niejasności.
Czesław Miłosz, Cahier de l’Herne Gombrowicz


JPG - 17.5 kb
Za nagrodę Formentor Gombrowicz kupił dekoracyjny zegar. Gombrowicza, foto: Hanne Garthe.


8 maja Gombrowicz otrzymuje oficjalną wiadomość o przyznaniu mu Międzynarodowej Nagrody Wydawców (Formentor), której poprzednimi laureatami byli: Samuel Beckett i Jorge Luis Borges (1961), Uwe Johnson (1962), Carlo Gadda (1963), Nathalie Sarraute (1964), Saul Bellow (1965).


7.VIII.67. Kupiłem stylową szafę, tudzież stylowy stół i arcyrenesansowe krzesełka. […] Natychmiast po otrzymaniu nagrody sporządziłem sobie listę moich wrogów literackich (większość, niestety, to polskie nazwiska) i wyłapując z niej na chybił trafił tego lub owego, syciłem się w wyobraźni tym rozpaczliwym kwasem, tą jakąś zszarzałą cierpkością.
Dziennik, 1967


Tydzień później pismo La Quinzaine littéraire ogłasza wywiad pt. Byłem pierwszym strukturalistą. Wywiadu dla pisma kierowanego przez Maurice’a Nadeau Gombrowicz udziela sobie sam.


JPG - 12.1 kb
Witold Gombrowicz z Dominique de Roux w villa Alexandrine podczas redakcji rozmów, które zostaną opublikowane w 1979 roku pt. "Testament. Rozmowy z Dominique de Roux." Foto: Christian Leprince.


W czerwcu Dominique de Roux rozpoczyna Rozmowy , które prowadzi z Gombrowiczem na zamówienie Pierre’a Bellfonda i Christana Bourgois. De Roux jest teraz częstym gościem w Vence. Gombrowicz redaguje Rozmowy po polsku z myślą o przyszłej książce.


JPG - 21 kb
Poeci z Québeku, Claude Haeffely (z lewej) i Gaston Miron, Montreal ok.1990 roku. Foto: Georges Dutil. Prawa: Pierre Filion.


We wrześniu odwiedza go pochodzący z Quebecu poeta Gaston Miron, wielbiciel Dziennika.
W listopadzie do Vence przybywa argentyński pisarz Ernesto Sabato.


JPG - 9.4 kb
Ernesto Sabato czyta "Ferdydurke".


Dzieło Gombrowicza dociera do kolejnych krajów: w Instytucie Literackim ukazuje się po polsku Operetka, Bakakaj – po francusku, Ferdydurke po duńsku, Pornografia po szwedzku i japońsku, zaś Kosmos – po norwesku i japońsku.


JPG - 10.9 kb
Fotomontaż Marii Paczowskiej by uczcić "Operetkę": z lewej Maria i Bohdan Paczowscy, z prawej Rita i Witold Gombrowicz, z Psiną.

Kontakt: info.pl@gombrowicz.net